Başvuruda Dikkat Edilecek Noktalar

  1. Proje formu tam ve eksiksiz olarak doldurulmalı ve yukarıda belirtilen toplantı tarihleri göz önünde tutularak bir adet ıslak imzalı olmak üzere imza karşılığı Etik Kurul Sekreterliği’ne teslim edilmeli ve aynı form elektronik posta yolu ile sekreterlik iletişim adresine gönderilmelidir.
  2. Başvurular, yapılacak deneylerin yürütücü/yürütücüler konumundaki en kıdemli personel tarafından yapılır. Üniversite ve eğitim kurumlarında yürütücü, tezler için danışman öğretim üyesi, diğer araştırma projeleri için ise araştırmacı statüsündeki araştırma yürütücüsüdür.
  3. Çalışmanın yapılabilmesi için uygulamada görev alacak araştırıcıların Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu’ndan onaylı bir kurumdan “Deney Hayvanları Kullanım Sertifikası (DHKS)” almış olması zorunludur.
  4. Proje formunda; araştırmacıların tümünün unvanları, çalıştığı kurumlar ve anabilim dalları mutlaka belirtilmeli ve bu form kendileri tarafından imzalanmalıdır.
  5. Projenin başlığı ile çalışmanın içeriği uyumlu olmalıdır. Çok geniş ve ayrıntılı çelişik ifadeli başlıklar ile Türkçe karşılığı olduğu halde yabancı kelime kullanılan başlıklardan kaçınılmalıdır.
  6. Projeyi destekleyen kuruluş, formda bildirilenlerin dışında bir kurum ise “diğer” seçeneği işaretlenerek bu kuruluşun adı ve bulunduğu il açık bir şekilde yazılmalıdır.
  7. Hayvan kaynağı eğer formda bulunan alternatifler dışındaki bir yerden sağlanacaksa ‘diğer’ seçeneği işaretlenerek bu kuruluşun adı açık ve ayrıntılı olarak yazılmalıdır. Bu kurumun “Hayvan Üretim Belgesine” sahip olmasına dikkat edilmelidir.
  8. Çalışmada deney hayvanı üzerinde yapılacak olan kan alma, enjeksiyon vs. gibi işlemler için Başvuru Forumu’nun ilgili kısımları mutlaka doldurulmalıdır.
  9. Projenin amacı kısa, düzgün ve anlaşılır cümlelerle yazılmalıdır. Konuya ilişkin kaynaklar kullanım sırasına göre numaralandırılarak metin içerisinde kullanılmalıdır.
  10. Çalışmada kullanılacak hayvanların sayısı ve bakım yerleri mutlaka önceden belirlenmeli, ilgili yetkililerle görüşmeler yapılarak gerekli onay alındıktan sonra projede yer alan ilgili yerler doldurulmalıdır.
  11. Özel bir durum olmadığı takdirde; her kafeste en fazla 1 tavşan veya 4 sıçan ya da 6 fare bulundurulmalıdır. Açık yara, yanık, yemeyi ve yürümeyi engelleyen operasyon uygulamaları durumunda deney hayvanları etik bir zorunluluk olarak mutlaka diğerlerinden ayrılarak tek başlarına kafeste tutulmalıdır.
  12. Hayvanlar üzerinde gerçekleştirilecek tüm işlemler sırasıyla ve ayrıntılı olarak belirtilmelidir. Oluşturulan gruplar ve bu gruplar üzerinde yapılacak deneyler, kullanılacak kimyasal ve biyolojik maddeler detaylandırılarak açıklanmalıdır. Hayvanlardan alınan her türlü örnek üzerinde yapılacak olan analizin adı ve yöntemi belirtilmelidir.
  13. Çalışmada eğer hayvan kullanmak gerekiyorsa hayvan sayısı minimumda tutulmalıdır. Gruplandırmanın veya tekrarın fazla olduğu durumlarda hayvan sayısının niçin fazla olması gerektiği açıklanmalı ve bu durum kaynak gösterilerek desteklenmelidir.
  14. Çalışmada kullanılacak istatistiksel yöntemler önceden belirlenerek, istatistik alanında çalışan bilim adamlarının görüşleri alınarak yöntemler başvuru formunda ayrıntılı olarak yer almalıdır.
  15. Çalışmada kullanılan hayvanlara ötenazi uygulanacaksa daha çok kimyasal yöntemler tercih edilerek, bu işlem sırasında kullanılacak kimyasal maddelerin dozları ayrıntılı olarak verilmelidir. Ötenazi işleminin diğer hayvanlardan ayrı bir ortamda gerçekleştirilmesine özen gösterilmelidir. Eğer çalışma sonunda ötenazi uygulanmayacaksa, deney sonrası hayvanları akıbeti konusunda mutlaka bilgi verilmelidir.
  16. Çalışmada deney hayvanı kullanmayı gerektirmeyecek alternatif yöntemlerin uygulanmasının mümkün olmadığı literatür desteği ile mutlaka kanıtlanmalı ve deney hayvanı kullanım gerekçeleri de ayrıntılı olarak yazılmalıdır.
  17. Araştırmada kullanılacak deney hayvanının tür, soy, cinsiyet, yaş ve ağırlıklarının neye göre belirlendiği literatür desteği ile açıklanmalıdır.
  18. Çalışma sonuçlarını değiştirmediği takdirde deney sırasında acı ve ağrı oluşacak ise hayvanlara mutlaka analjezik ajanlar verilmelidir. Ayrıca deney hayvanlarına uygulanacak pre-anestezik, anestezik ve sedatif ajanların adları, dozları, veriliş yolu ve sıklığı ile etki süreleri başvuru formunda ayrıntılı bir şekilde belirtilmelidir.
  19. Çalışma sırasında veya sonrasında oluşabilecek çevre için tehlikeli durumlar bildirilmeli ve bu duruma karşı alınacak önlemler detaylı olarak bildirilmelidir.
  20. Projenin bilime yapabileceği katkılar mümkün olduğunca açık ve anlaşılabilir bir şekilde detaylandırılarak anlatılmalıdır.
  21. Araştırmacı tarafından kullanılmayacak olsa bile başvuru formunda sunulan tablolar, boş bırakılmamalı, kullanılmadığına dair işaret konulmalıdır.
  22. Başvuru formu ve taahhütname doldurularak çalışma yürütücüsü tarafından tarih atılarak imzalanmalıdır.
  23. İncelenen projeler hakkında geri dönüş yapılmak istendiğinde telefon veya e-posta ile araştırıcının kendisine ulaşılamamaktadır. Bu nedenle Taahhütname belgesi tam ve eksiksiz olarak doldurulmalıdır.
  24. Hasta hayvanların tanı ve tedavisine yönelik çalışmalarda: proje formuna mutlaka ‘Ek Belgeler’ bölümünde bulunan “Onam Belgesi” de eklenmelidir.
  25. HADYEK toplantılarından bir ay sonra çalışmalarla ilgili sonuçlar araştırıcılara yalnızca elektronik posta yolu ile gönderilecektir. Bu süreçte Etik Kurul üyelerinden veya Etik Kurul Sekreterliğinden telefon yolu ile bilgi istenilmemesine özen gösterilmelidir.
  26. Kobay, fare, sıçan ve tavşan dışındaki hayvanlarda yapılacak çalışmalarda Proje Bazlı Çalışma İzni Başvuru formu ile Bingöl İli Tarım ve Orman Müdürlüğüne başvurularak, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından verilen Proje Bazlı Çalışma İzni alınmalıdır.
  27. Sahipli Hayvanlar ve Çiftlik hayvanları üzerinde yapılacak çalışmalar için: proje başvuru formuna hayvan sahiplerinden alınacak “Aydınlatılmış Onam Belgesi” eklenmeli ve veteriner hekim gözetiminde yapılmalıdır.
  28. Kurulumuz gerek duyduğunda Etik Kurul Onayı vermeden önce, araştırıcının projesinde kullanacağı hayvan sayısı, yapılacak analizler, kullanılacak yöntemler vs. gibi konularda gizlilik kuralları çerçevesinde, alanında uzman bilim insanlarından görüş alabilir.
  29. Proje bitiminde proje sonuç raporunu etik kurulumuza sunulması gerekmektedir.